Zgnilec amerykański, złośliwy dla pszczół

8 Maja 2020

Zgnilec amerykański (syn. złośliwy) jest chorobą bakteryjną pszczoły miodnej. Należy do zakaźnych chorób zwierząt, podlega obowiązkowi zgłaszania i zwalczania*. Co prawda jego wystąpienie na obszarze Polski nie jest czymś niespotykanym, ale w ostatnich latach ogniska choroby pojawiają się coraz częściej niezależnie od pory sezonu w różnych rejonach kraju.

W wypadku stwierdzenia choroby obowiązkiem lokalnych władz jest wydanie rozporządzenia w sprawie zwalczania zgnilca i wyznaczenie obszaru zapowietrzonego(objętego występowaniem choroby – po urzędowym jej stwierdzeniu), w promieniu 6 km od miejsca jej wystąpienia. Zostaje on oznakowany tablicami ostrzegawczymi, które są umieszczone na wszystkich prowadzących do niego drogach wjazdowych. 

 Obszar objęty występowaniem zgnilca amerykańskiego pszczół oznaczony jest tablicami; w maju 2019 r. pojawiły się takie na krakowskich ulicach

W obrębie wydzielonego obszaru istnieje zakaz przemieszczania rodzin pszczelich, matek pszczelich, czerwiu, pszczół, pni pszczelich, produktów pszczelich oraz sprzętu i narzędzi używanych do pracy w pasiece – bez zgody powiatowego lekarza weterynarii; organizowania wystaw i targów z udziałem pszczół. Przeglądów pasiek dokonują służby weterynaryjne.

Sprawca zamieszania i jego ofiary

Sprawcą zgnilca złośliwego jest bakteria Paenibacillus larvae (dawniej Bacillus larvae). W formie przetrwalnikowej (endospory) np. w suszu z zarażonymi larwami przeżywa nawet 45 lat, w ulach – do 20 lat. Charakteryzuje się dużą wytrzymałością na działanie temperatury i środków odkażających. Bakteria rozwija się w ciele starszych larw (czerwiu), które zamierają w stadium larwy wyprostowanej lub przedpoczwarki. Do organizmu larw bakterie trafiają wraz z pokarmem, kiełkują w przewodzie pokarmowym, uszkadzają nabłonek jelita i przenikają do hemolimfy wypełniającej hemocel, larwa zamiera.

Symptomy choroby i jej rozprzestrzenianie

W zasklepach na zamarłym czerwiu pojawiają się dziurki, zasklepy ciemnieją i się zapadają. Zamarły czerw ma barwę brunatnożółtą, można go wyciągać w długie nitki. Ma zapach kleju stolarskiego (lub palonego rogu); w wypadku nasilonego zakażenia zapach ten wyczuwalny jest już po otwarciu ula. Po wyschnięciu mocno przywiera do komórki i tworzy ciemny słupek. Choroba bardzo łatwo i szybko rozprzestrzenia się w obrębie rodziny i poza nią. Szerzy się za pośrednictwem pszczół karmicielek i robotnic czyszczących komórki. Bakterie mogą być przenoszone wraz ze sprzętem pszczelarskim, z plastrami (szczególnie tymi z czerwiem, pokarmem), za pomocą węzy pochodzącej z wosku niepoddanego sterylizacji....

Ten artykuł jest dostępny tylko dla zalogowanych użytkowników.
Chcesz mieć nieograniczony dostęp do wszystkich treści w serwisie E-pole? Dokonaj bezpłatnej rejestracji i korzystaj z naszej bazy publikacji, narzędzi oraz szkoleń online.
Najnowsze artykuły

Jak stosować BlueN/UtrishaN w uprawie kukurydzy?

Kukurydza jest rośliną, która potrzebuje około 25 kg azotu na wyprodukowanie 1 t ziarna i odpowiedniej ilości słomy. Łatwo więc policzyć, że dla plonów, które często zbieramy na polskich polach wraz ze zbiorem kukurydzy wynoszone jest grubo ponad 300 kg tego ważnego makroelementu. Czy bakterie endofityczne mogą zwiększyć efektywność plonowania kukurydzy przez dostarczenie dodatkowej ilości azotu?

20 Czerwca 2024

Międzyplon – co i kiedy siać?

Do wysiewu w międzyplonie nadają się przede wszystkim gatunki i odmiany tych roślin, które rosną szybko i w krótkim okresie budują w miarę wysoki plon biomasy. Decydujący wpływ na powodzenie uprawy międzyplonów ma długość czasu wegetacji i przebieg warunków pogodowych, zwłaszcza opady.

20 Czerwca 2024

Najgroźniejsze szkodniki w uprawie ziemniaka

Kondycję plantacji ziemniaka pogarsza szereg szkodników, atakujących zarówno nadziemną, jak i podziemną część roślin. Najgroźniejsze z nich w skrajnych przypadkach mogą prowadzić do całkowitego niepowodzenia uprawy.

20 Czerwca 2024
USTAWIENIA PLIKÓW COOKIE

Na naszych stronach internetowych wykorzystujemy technologie internetowe różnego rodzaju – własne i od osób trzecich – w tym pliki cookie, aby zoptymalizować Państwa doświadczenia. Oprócz technologii internetowych, które są niezbędne do zapewnienia prawidłowego funkcjonowania strony www, obejmują to również technologie internetowe do analityki internetowej i wyświetlania ukierunkowanych reklam. Korzystanie z nich jest dobrowolne i wymaga Państwa zgody. Użytkownik może w każdej chwili wycofać swoją zgodę ze skutkiem na przyszłość lub zmienić ustawienia pod linkiem „Zmień moje preferencje” lub bezpośrednio w przeglądarce internetowej.

Dodatkowe informacje na temat przetwarzania danych i zawartości technologii internetowych można znaleźć w naszej polityce prywatności oraz polityce dotyczącej plików cookie.