Kiła kapusty w rzepaku

19 Sierpnia 2022

Kiła kapusty w rzepaku 

Sprawca kiły kapusty jest polifagiem zarażającym wiele gatunków roślin kapustnych. Chorobę spotkamy w rzepaku, rzepiku, gorczycy czy warzywach kapustnych, roślinach ozdobnych oraz chwastach.

Kiła kapustnych Plasmodiophora brassicae wywołuje przebarwienia i skarłowacenie roślin. Rzepaki wyglądają na niedożywione, a obraz roślin sprawia, że można podejrzewać atak śmietki kapuścianej.

Objawy kiły kapusty

U chorych rzepaków najczęściej najstarsze liście przebarwiają się na czerwono, natomiast młodsze bledną i żółkną. Dostrzegając takie rośliny na polu, należy je wykopać i przyjrzeć się z bliska ich korzeniom. Monitoring powinniśmy w tym kierunku prowadzić już od 6. tygodnia po wschodach. Jeśli na korzeniu obserwujemy wydrążone kanały, wówczas świadczy to o bytowaniu szkodnika. Gdy system korzeniowy jest zdeformowany, nienaturalnie zgrubiały, bez korzeni bocznych, z guzowatymi naroślami (początkowo barwy mlecznej, później brunatnej), to mamy do czynienia z kiłą kapusty. 

Deformacje i zniekształcenie wewnętrznych tkanek korzenia sprawiają, że transport wody i składników pokarmowych jest utrudniony, a później całkowicie niemożliwy i w efekcie roślina zamiera. Martwe, zainfekowane korzenie po rozpadzie uwalniają do gleby zarodniki, które wnikają z roztworu glebowego do roślin przez korzenie włośnikowe i je atakują.

Rozwojowi kiły kapusty sprzyjają gleby kwaśne, ubogie w wapń, z tendencją do zalewania i zaskorupiania się, słabo napowietrzone, ponadto wczesny termin siewu rzepaku, zwłaszcza gdy koniec lata jest ciepły i wilgotny – to w takich warunkach dochodzi do masowych skażeń; patogen rozwija się dobrze przy temperaturze gleby ok. 20°C . Infekcje najpierw pojawiają się na terenach obniżonych, gdzie tworzą się zastoje wodne, a gleba jest zaskorupiona, bez dostępu powietrza.

Postępowanie z zainfekowanym polem

Jeśli wystąpi kiła kapusty, to zakażone pole powinno się wyłączyć z uprawy roślin kapustowatych na 8 lat i sięgać po rośliny, które nie są żywicielami dla kiły kapusty, np. zboża czy rośliny okopowe. Bezwzględnie we wszystkich latach przerwy w uprawie rzepaku trzeba zwalczać chwasty z rodziny kapustowatych, także na miedzach i uprawach w sąsiedztwie. Takiego pola nie wapnuje się w czasie wyłączenia z uprawy rzepaku (zabieg wykonujemy dopiero przed siewem tej rośliny; dodatkowo należy zastosować bor). Ponadto na zainfekowanych plantacjach trzeba ograniczyć do niezbędnego minimum liczbę przejazdów i zabiegów uprawowych. Po ich wykonaniu wszystkie maszyny i narzędzia, łącznie z oponami i obuwiem pracowników przed przejazdem na inne pola, należy dokładnie oczyścić, wymyć i zdezynfekować. W przeciwnym wypadku nieświadomie możemy roznieść chorobę na sąsiednie pola. 

Metody ograniczania

Podstawową metodą ograniczania występowania kiły kapustnych jest przestrzeganie zasad prawidłowego płodozmianu – zachowanie 3-, 4-letniej przerwy w uprawie roślin krzyżowych na tym samym polu. Po zbiorze rzepaku konieczne jest natomiast dokładne przykrycie resztek pożniwnych, niszczenie samosiewów rzepaku i chwastów, dbanie o właściwą strukturę gleby i jej warunki wodno-powietrzne. Pewnym rozwiązaniem na polach, gdzie pojawia się kiła jest wysiew odmian kiłoodpornych, których portfolio stale się poszerza. Choć do niedawna potencjał plonowania tego typu kreacji był przeważnie mniejszy od odmian nieodpornych, to obecnie nastąpił znaczny postęp i nowe odmiany kiłoodporne są plenniejsze niż ich prekursorki. Ponadto niektóre kreacje cechują się dodatkowo tolerancją na wirusa żółtaczki rzepy (TuYV).

Tekst: Katarzyna Szulc

Zdjęcia: K. Kupczak

Najnowsze artykuły

Kiszonka z traw – jak ją dobrze przechować?

W gospodarstwach mlecznych najważniejszym zadaniem hodowców jest zapewnienie odpowiedniej bazy żywieniowej, aby wykarmić zwierzęta przez cały rok. Dlatego w planowaniu rocznym należy przeliczyć ilość niezbędnej paszy i przeznaczyć na jej zasiewy odpowiedni areał gruntów. Trzeba także przemyśleć, jak odpowiednio ją przechować, aby przez cały rok była dostępna i smakowita.

11 Czerwca 2024

Groźne szkodniki w młodej kukurydzy

Już od momentu wysiewu ziarna kukurydzy do gleby zaczynają jej zagrażać szkodniki, wśród których dominują owady. O ile roślina ta, tworząc ogromną biomasę, jest w stanie wiele wytrzymać w pełni wegetacji, tak początkowy okres jej rozwoju pod kątem podatności na zagrożenia ze strony agrofagów należy uznać za „krytyczny”.

23 Maja 2024

Nawożenie azotowe i dokarmianie nalistne ziemniaka

W uprawie ziemniaka odmian wcześniejszych zalecane są niższe dawki azotu w stosunku do odmian późniejszych. W trakcie wegetacji dokarmianie nalistne prowadzi się głównie w oparciu o azot, magnez i siarkę, nie zapominając o manganie i borze.

23 Maja 2024
USTAWIENIA PLIKÓW COOKIE

Na naszych stronach internetowych wykorzystujemy technologie internetowe różnego rodzaju – własne i od osób trzecich – w tym pliki cookie, aby zoptymalizować Państwa doświadczenia. Oprócz technologii internetowych, które są niezbędne do zapewnienia prawidłowego funkcjonowania strony www, obejmują to również technologie internetowe do analityki internetowej i wyświetlania ukierunkowanych reklam. Korzystanie z nich jest dobrowolne i wymaga Państwa zgody. Użytkownik może w każdej chwili wycofać swoją zgodę ze skutkiem na przyszłość lub zmienić ustawienia pod linkiem „Zmień moje preferencje” lub bezpośrednio w przeglądarce internetowej.

Dodatkowe informacje na temat przetwarzania danych i zawartości technologii internetowych można znaleźć w naszej polityce prywatności oraz polityce dotyczącej plików cookie.