GPS – kiszonki z całych roślin zbożowych

19 Maja 2021

GPS – kiszonki z całych roślin zbożowych

Kiszonki zbożowe oraz zbożowo-strączkowe, tzw. GPS-y, w sytuacjach kryzysowych stanowią alternatywę dla produkcji kiszonek z całych roślin kukurydzy, przyczyniając się do poszerzenia bazy paszowej gospodarstwa. Warto przyjrzeć się im bliżej, zwłaszcza że wiosna to najbardziej odpowiednia pora roku, aby raz jeszcze przemyśleć i zaplanować preliminarz paszowy gospodarstwa.

Uprawa zbóż, szczególnie jęczmienia i owsa oraz ich mieszanek z peluszką lub wyką, poprawia strukturę i żyzność gleby, a niskie potrzeby nawozowe i zbędność stosowania herbicydów skłaniają do uznania ich za przyjazne dla środowiska naturalnego. W Polsce największym zainteresowaniem cieszą się kiszonki z jęczmienia i owsa. Wzrasta także popularność pszenżyta i żyta, ze względu na ich wysoką podatność na zakiszanie oraz niskie wymagania glebowe. Dodatkowo gatunki te cechuje stosunkowo wysoka zawartość białka, szczególnie w początkowych fazach rozwojowych roślin.

GPS - termin koszenia

Koszenie roślin zbożowych w fazie kłoszenia daje plon zielonej masy na poziomie ok. 17-19 t/ha. Wczesny zbiór zbóż w formie zielonki umożliwia dodatkowe uprawy polowe zwiększające rentowność produkcji rolnej. Przedłużenie okresu wegetacji roślin zbożowych z fazy kłoszenia do fazy mlecznej powoduje prawie dwukrotne zwiększenie wydajności suchej masy z ha. Dalsze opóźnianie terminu koszenia do fazy mleczno-woskowej dojrzałości ziarna wpływa nieznacznie na wzrost plonu suchej masy. Wraz z postępującą wegetacją roślin zmniejsza się w zielonkach zawartość białka, natomiast zwiększa się zawartość włókna i skrobi (tabela 1. i 2.).

Nadmierne opóźnienie terminu koszenia zbóż nie jest korzystne, ponieważ powoduje drewnienie roślin i obniża ich strawność. Tempo i stopień drewnienia roślin, jak również odkładania skrobi w ziarniakach, nie jest jednakowe dla wszystkich gatunków zbóż. Dlatego termin zbioru zielonki powinien być kompromisem pomiędzy wysoką strawnością składników pokarmowych a możliwie wysokim plonem suchej masy z ha. Najszybsze tempo drewnienia roślin występuje u żyta. U tego zboża występuje również największe zmniejszenie strawności składników pokarmowych pomiędzy fazą kłoszenia a fazą mleczną dojrzałości ziarna. Zielonki z żyta są dobrym materiałem kiszonkarskim i kiszonki z nich sporządza się łatwo, jednak w porównaniu z innymi gatunkami zbóż kiszonka z żyta jest mniej wartościową paszą dla przeżuwaczy.

Optymalnym terminem koszenia zielonek z żyta na cele kiszonkarskie jest faza kłoszenia, a zielonek z pszenżyta faza mleczna dojrzałości ziarna. Przedłużenie wegetacji roślin do fazy mleczno-woskowej można uznać za pożądane przy sporządzaniu kiszonek z całych roślin owsa i jęczmienia.

Kiszonki ze zbóż - dodatki kiszonkarskie

Zielonki zbożowe charakteryzują się wysoką zawartością cukrów rozpuszczalnych w wodzie oraz niską pojemnością buforową, przez co łatwo ulegają zakiszeniu. Pomimo...

Ten artykuł jest dostępny tylko dla zalogowanych użytkowników.
Chcesz mieć nieograniczony dostęp do wszystkich treści w serwisie E-pole? Dokonaj bezpłatnej rejestracji i korzystaj z naszej bazy publikacji, narzędzi oraz szkoleń online.
Najnowsze artykuły

Zanim krowy wyjdą na pastwiska...

Kiedyś krowy i jałowiznę, od wiosny do jesieni, wypasano na pastwiskach. Później bydło zamknięto w oborach i jałownikach. Dziś wraca się do przeszłości, szczególnie teraz, kiedy aktualne są dopłaty do dobrostanu zwierząt. Utrzymanie bydła na pastwiskach jest najbardziej naturalnym i tanim systemem chowu, zarówno krów mlecznych jak i opasów.

10 Kwietnia 2024

Ochrona zbóż jarych przed chwastami

Ochrona zbóż jarych przed chwastami, to temat kolejnego wpisu Rafała Kowalskiego. Zapraszamy do lektury.

1 Kwietnia 2024

Jak przygotować pole pod kukurydzę

Kukurydza ma swoje wymagania klimatyczno-glebowe i żeby możliwie najlepiej się udała, pole pod jej uprawę należy odpowiednio przygotować. Udzielamy wskazówek, jak uprawiać stanowisko pod kukurydzę.

22 Marca 2024