Publikacje » Uprawy » Ochrona i regulacja rzepaku w fazie wydłużania się pędu

Ochrona i regulacja rzepaku w fazie wydłużania się pędu

28 Marca 2022

Ochrona i regulacja rzepaku w fazie wydłużania się pędu

Wydłużanie się pędu głównego to czas walki z grzybami chorobotwórczymi, a jednocześnie możliwość regulacji pokroju rzepaku.

Choroby w fazie wydłużania pędu

Faza BBCH 31-39 to wydłużanie się pędu głównego. W tej fazie w pierwszej kolejności zwalczamy sprawcę suchej zgnilizny kapustnych (Phoma lingam). Grzyb obecny jest na liściach i szyjce korzeniowej w postaci owocników (piknidia), które uwalniają, np. w wyniku uderzenia kropli deszczu, niewielkie bezbarwne zarodniki konidialne. W czasie wydłużania się pędu zakażają one liście i łodygi, często współdziałając z innymi ważnymi sprawcami chorób, takimi jak Botrytis cinerea (szara pleśń) i Alternaria spp. (czerń krzyżowych) oraz w pewnym stopniu Cylindrosporium concentricum (cylindrosporioza), która w tym czasie po utajonej infekcji może być widoczna na roślinach rzepaku. Sprawca suchej zgnilizny w tej fazie ma korzystne warunki do rozwoju zarówno w odniesieniu do wilgotności, jak i temperatury. Zarodniki konidialne kiełkują w szerokim zakresie temperatur 5-25°C i wymagają do tego uwilgotnienia >16 godzin, co w tym czasie ma często miejsce. Grzyb potrzebuje 3-5 dni, aby w temperaturze ok. 20°C wytworzyć piknidia – owocniki grzyba z zarodnikami. W tym okresie wykonujemy zabieg chemiczny z użyciem fungicydu w fazie wydłużania pędu głównego, aby uniemożliwić tworzenie się owocników i zapobiec zakażeniu roślin przez zarodniki. Ochrona w tym terminie ma znaczenie szczególnie, gdy zabieg jesienią był przeprowadzony wcześnie lub jeśli z różnych powodów obiektywnych nie wykonano go w fazie rozety rzepaku. Oprócz obecności sprawcy suchej zgnilizny kapustnych i pozostałych sprawców chorób powyższe fakty są wskazaniem do działania w fazie wydłużania pędu (BBCH 31 – 39).

Przystępując do planowanego zabiegu, warto skorzystać z monitoringu plantacji i dzięki temu uzyskać informacje, jakie jest nasilenie występowania sprawców chorób, w tym w pierwszej kolejności sprawcy suchej zgnilizny kapustnych. Należy się skoncentrować na szkodnikach, które w tym czasie mogą powodować szkody. Mamy tutaj na uwadze głównie chowacze (chowacz czterozębny jest w tym okresie ważnym szkodnikiem).

Mieszaniny zbiornikowe

Tworząc odpowiednią mieszaninę fungicyd + insektycyd, możemy przy jednym zabiegu rozwiązać kompleksowo istniejące zagrożenie. Dodatkowym atutem zabiegu w okresie wydłużania się pędu głównego rzepaku jest to, że stosując odpowiedni fungicyd, możemy wpływać na jego przekrój i wysokość, nie obniżając, a zwiększając wielkość uzyskiwanego plonu. Wszelkie mieszaniny, które są tworzone przez rolnika, wykonywane są na własną odpowiedzialność, chyba że mieszanina jest już podana w etykiecie środka. Wracając do tematu, gdy stworzy się przemyślaną mieszaninę, to, stosując jeden zabieg, można rozwiązać trzy ważne problemy: zwalczyć grzyby chorobotwórcze, występujące szkodniki oraz uzyskać pożądany pokrój rośliny i przy niektórych odmianach obniżyć wysokość roślin.

Triazole do ochrony i regulacji

W tabeli podano przykładowe fungicydy, które zalecane są do stosowania w fazie wydłużania się pędu głównego rzepaku. Dużą rolę mogą tutaj odegrać substancje czynne budujące fungicyd, należące do grupy chemicznej triazoli. Mają one w pierwszej kolejności zwalczać grzyby chorobotwórcze występujące w omawianej fazie wzrostu rzepaku, ale niektóre z nich wpłyną też na inne cechy rzepaku (zmiana pokroju, obniżenie wzrostu), w konsekwencji ograniczając wyleganie roślin w okresie dojrzewania. Wybierając środek ochronny rzepaku przed porażeniem przez grzyby, warto to uwzględnić i przeanalizować, zwłaszcza w odniesieniu do danej odmiany uprawianej w gospodarstwie. Przykładowymi triazolami najczęściej stosowanymi są tebukonazol i metkonazol. Są one uznawane za te substancje czynne, które mogą wpływać na wysokość roślin i ich pokrój. Zaznaczamy, że inne triazole też częściowo mają takie właściwości. W praktyce funkcjonuje System Prognozowania Epidemii Chorób (SPEC), który informuje o zagrożeniu przez sprawcę suchej zgnilizny kapustnych. Może on być wykorzystany, gdy podejmuje się decyzję o zwalczaniu sprawcy tej choroby. Jednak podstawą decyzji o ochronie roślin wczesną wiosną jest częsty monitoring plantacji i stwierdzenie przekroczenia progów szkodliwości dla zwalczanych agrofagów.

ABC skuteczności zabiegu z triazolami 

Uzyskanie odpowiedniej skuteczności działania fungicydów z grupy chemicznej triazoli wymaga przestrzegania kilku ważnych zasad:

  • temperatura powietrza powinna być wyższa niż 10-12°C;
  • zagęszczenie plantacji nie powinno przekraczać 50-60 roślin na m2;
  • podczas stosowania nie należy dopuszczać do znoszenia cieczy użytkowej na sąsiednie pola oraz nakładania się cieczy użytkowej na stykach pasów zabiegowych i uwrociach.

 

Przykłady fungicydów zarejestrowanych do zwalczania sprawców chorób w momencie ruszenia wegetacji i wydłużania się pędu głównego

Nazwa handlowa (substancja czynna)Dawka na haSucha zgnilizna kapustnychCzerń krzyżowychSzara pleśń
Albion 240 EC (protiokonazol, tebukonazol)

1,0 l

+

+

+

Ambrossio 500 SC (tebukonazol)

0,5 l

+

+

-

Amistar Gold Max (azoksystrobina, difenokonazol)

1,0 l

+

-

-

Angle (azoksystrobina, difenokonazol)

1,0 l

+

-

-

Aralia (prochloraz, tebukonazol)

1,5 l

+

+

+

Artemid (protiokonazol, tebukonazol)

1,0 l

+

+

+

Aspire (metkonazol)

1,0 l

+

+

+

Basior 300 EC (protiokonazol)

0,6 l

+

-

-

Bicanta (azoksystrobina, difenokonazol)

1,0 l

+

-

-

Bogota 240 EC (protiokonazol, tebukonazol)

1,0 l

+

+

+

Bounty 430 SC (tebukonazol)

0,6 l

+

+

+

Bukat 500 SC (tebukonazol)

0,5 l

+

+

-

Buzz Ultra DF (tebukonazol)

0,33 kg

+

-

-

Cambio (metkonazol)

1,0 l

+

+

+

Cantus (boskalid)

0,2-0,5 kg

+

-

-

Capartis (boskalid, piraklostrobina)

0,6-1,0 l

+

+

-

Caramba 60 SL (metkonazol)

1,0 l

+

+

+

Carcamo 240 EC (protiokonazol, tebukonazol)

1,0 l

+

+

+

Caryx 240 SL (chlorek mepikwatu, metkonazol)

1,0-1,4 l

+

+

+

Cedmon (boskalid)

0,2-0,5 kg

+

-

-

Celverado 240 EC (protiokonazol, tebukonazol)

1,0 l

+

+

+

Cersus (boskalid)

0,2-0,5 kg

+

-

-

Clayton Tabloid EW (tebukonazol)

1,0 l

+

+

+

Clayton Tebucon 250 EW (tebukonazol)

1,0 l

+

+

+

Conatra 60 EC (metkonazol)

1,0 l

+

+

+

Corinth 240 EC (protiokonazol, tebukonazol)

1,0 l

+

+

+

Dafne 250 EC (difenokonazol)

0,6 l

+

+

-

Darcos 250 EW (tebukonazol)

1,0 l

+

+

+

Dąb 250 EW (tebukonazol)

1,0 l

+

+

-

Denver 240 EC (protiokonazol, tebukonazol)

1,0 l

+

+

+

Difpak 375 SC (difenokonazol, paklobutrazol)

0,35 l

+

-

-

Domnic 250 EW (tebukonazol)

1,0 l

+

+

-

Dovvo 375 SC (difenokonazol, paklobutrazol)

0,35 l

+

-

-

Erasmus 250 EW (tebukonazol)

1,0 l

+

+

+

Furtado 250 EW (tebukonazol)

1,0 l

+

+

-

Fezan (tebukonazol)

1,0 l

-

-

-

Fieldsar 60 SL (metkonazol)

1,0 l

+

+

+

Fordeh 375 SC (difenokonazol, paklobutrazol)

0,35 l

+

-

-

Hades 250 EW (tebukonazol)

1,0 l

+

+

+

Hajduk 250 EW (tebukonazol)

0,75-1,0 l

+

+

-

Helicur 250 EW (tebukonazol)

1,0 l

+

+

-

Horizon 250 EW (tebukonazol)

1,0 l

+

+

+

Inferno 400 SC (dimoksystrobina, boskalid)

0,5 l

+

+

+

Inviga (dimoksystrobina, boskalid)

0,5 l

+

+

+

Judym 300 EC (protiokonazol)

0,6 l

+

-

-

Kallarat 240 EC (protiokonazol, tebukonazol)

1,0 l

+

+

+

Kanonik 300 EC (protiokonazol)

0,6 l

+

-

-

Kosa 250 EW (tebukonazol)

1,0 l

+

+

-

Magnello 350 EC (difenokonazol, tebukonazol)

0,8 l

+

-

-

Martiste 240 EC (protiokonazol, tebukonazol)

1,0 l

+

+

+

Maxior (difenokonazol, tebukonazol)

0,8 l

+

-

-

MetcoGuard (metkonazol)

1,0 l

+

+

+

Metcona 60 SL (metkonazol)

1,0 l

+

+

+

Metfin (metkonazol)

1,0 l

+

+

+

Metkon (metkonazol)

1,0 l

+

+

+

Metkon Twist 60 SL (metkonazol)

1,0 l

+

+

+

Metkon 100 SL (metkonazol)

0,6 l

+

-

-

Mezzuri 100 SL (metkonazol)

0,6 l

+

-

-

Micosar 60 SL (metkonazol)

1,0 l/ha

+

+

+

Mystic 250 EC (tebukonazol)

1,0 l

+

+

-

Opresc 375 SC (difenokonazol, paklobutrazol)

0,35 l

+

-

-

Orius Extra 250 EW (tebukonazol)

1,0 l

+

+

-

Paclodifenin 375 SC (difenokonazol, paklobutrazol)

0,35 l

+

-

-

Pecari 300 EC (protiokonazol)

0,3-0,6 l

+

-

-

Patronius 250 EW (tebukonazol)

1,0 l

+

+

-

Pictor Active (boskalid, piraklostrobina)

0,6-1,0 l

+

+

-

Pictor 400 SC (dimoksystrobina, boskalid)

0,5 l

+

+

+

Plexeo 60 EC (metkonazol)

1,0 l

+

+

+

Podstawa 300 EC (protiokonazol)

0,6 l

+

-

-

Poleposition 300 EC (protiokonazol)

0,3-0,6 l

+

-

-

Porter 250 EC (difenokonazol)

0,6 l

+

+

-

Procer 300 EC (protiokonazol)

0,6 l

+

-

-

Promino 300 EC (protiokonazol)

0,6 l

+

-

-

Protebul 240 EC (protiokonazol, tebukonazol)

1,0 l

+

+

+

Protendo 300 EC (protiokonazol)

0,3-0,6 l

+

-

-

Quadris Gold (azoksystrobina + difenokonazol)

1,0 l

+

-

-

Revyvit (mefentriflukonazol)

1,5 l

+

-

-

Riza 250 EW (tebukonazol)

1,0 l

+

+

+

Sendo 60 EC (metkonazol)

1,0 l

+

+

+

Sirena 60 EC (metkonazol)

1,0 l

+

+

+

Simveris (metkonazol)

1,0 l

+

+

+

Shepherd (boskalid, piraklostrobina)

0,6-1,0 l

+

+

-

Sparta 200 EC (tebukonazol)

1,25 l

+

+

+

Sparta 250 EW (tebukonazol)

1,0 l

+

+

+

Spartakus (metkonazol)

1,0 l

+

+

+

Spekfree 430 SC (tebukonazol)

0,6 l

+

+

+

Starpro 430 SC (tebukonazol)

0,6 l

+

+

+

Suprax (difenokonazol, paklobutrazol)

0,35 l

+

-

-

Syrius 250 EW (tebukonazol)

1,0 l

+

+

-

Tarcza Łan 250 EW (tebukonazol)

1,0 l

+

+

-

Tarcza Łan Extra 250 EW (tebukonazol)

0,75-1,0 l

+

+

-

Tarcza Plus 250 EW (tebukonazol)

0,75-1,0 l

+

+

-

Taxon 375 SC (difenokonazol, paklobutrazol)

0,35 l

+

-

-

Tebkin 250 EW (tebukonazol)

1,0 l

+

+

-

Tartaros 300 EC (protiokonazol)

0,6 l

+

-

-

Tauron 240 EC (protiokonazol, tebukonazol)

1,0 l

+

+

+

Tebu 250 EW (tebukonazol)

1,0 l

+

+

-

Tebucur (tebukonazol)

1,0 l

+

+

+

TebuGuard Plus (tebukonazol)

0,6 l

+

+

+

Tebuprotin 240 EC (protiokonazol, tebukonazol)

1,0 l

+

+

+

Tebusha 250 EW (tebukonazol)

1,0 l

+

+

-

Tenore 400 EW (prochloraz, tebukonazol)

1,5 l

+

+

+

Teodor 240 EC (protiokonazol, tebukonazol)

1,0 l

+

+

+

Tilmor 240 EC (protiokonazol, tebukonazol)

1,0 l

+

+

+

Tobias-Pro 250 EW (tebukonazol)

1,0 l

+

+

+

Toledo 250 EW (tebukonazol)

1,0 l

+

+

+

Toledo Extra 430 SC (tebukonazol)

0,6 l

+

+

+

Toprex 375 SC (difenokonazol, paklobutrazol)

0,35 l

+

-

-

Trident 375 SC (difenokonazol, paklobutrazol)

0,35 l

+

-

-

Trion 250 EW (tebukonazol)

1,0 l

+

+

-

Troja 250 EW (tebukonazol)

1,0 l

+

+

+

Turret 60 (metkonazol)

1,0 l

+

+

+

Tyberius 250 EW (tebukonazol)

1,0 l

+

+

-

Ulysses 430 SC (tebukonazol)

0,6 l

+

+

+

Ventoux 430 SC (tebukonazol)

0,6 l

+

+

+

Victosar 250 EW (tebukonazol)

0,75-1,0 l

+

+

-

X-met 100 SL (metkonazol)

0,6 l

+

-

-

X-Met Twist 60 SL (metkonazol)

1,0 l

+

+

+

Wadera 300 EC (protiokonazol)

0,6 l

+

-

-

Zamir 400 EW (prochloraz, tebukonazol)

1,5 l

+

+

+

Tekst i zdjęcia: prof. dr hab. Marek Korbas, dr Ewa Jajor IOR – PIB Poznań

Pogoda rolnicza
Szczegółowa prognoza temperatury gleby, punktu rosy, wiatru, indexu UV
Pobierz lokalizację z urządzenia
Szkolenia online
Narzędzia online

Szanowni Państwo! Informujemy, że aby świadczyć usługi na najwyższym poziomie, nasz serwis internetowy gromadzi i zapisuje w pamięci komputerów Użytkowników serwisu krótkie informacje tekstowe (tzw. „cookies”). W każdym czasie możecie Państwo zmodyfikować ustawienia przeglądarki, aby wyłączyć ten mechanizm. Konfiguracja, która dopuszcza używanie cookies oznacza, że Użytkownicy wyrażają na powyższe zgodę. Aby dowiedzieć się więcej proszę zapoznać się z Polityką Prywatności