Na naszych stronach internetowych wykorzystujemy technologie internetowe różnego rodzaju – własne i od osób trzecich – w tym pliki cookie, aby zoptymalizować Państwa doświadczenia. Oprócz technologii internetowych, które są niezbędne do zapewnienia prawidłowego funkcjonowania strony www, obejmują to również technologie internetowe do analityki internetowej i wyświetlania ukierunkowanych reklam. Korzystanie z nich jest dobrowolne i wymaga Państwa zgody. Użytkownik może w każdej chwili wycofać swoją zgodę ze skutkiem na przyszłość lub zmienić ustawienia pod linkiem „Zmień moje preferencje” lub bezpośrednio w przeglądarce internetowej.
Dodatkowe informacje na temat przetwarzania danych i zawartości technologii internetowych można znaleźć w naszej polityce prywatności oraz polityce dotyczącej plików cookie.
W dzisiejszym nowoczesnym rolnictwie ciężkie maszyny to podstawa gospodarstw by wykonywać jak najszybciej zabiegi. Ciężkie wysokowydajne maszyny przynoszą nie tylko korzyści w gospodarstwie, powodują również nadmierne zagęszczenie warstw gleby leżących nawet do głębokości 0,9 m. Z kolei stosowane przez wiele lat tradycyjne zabiegi uprawowe spulchniają tylko warstwę orną.
Przy takiej glebie warto zastosować zabieg głęboszowania. Głęboszowanie to zabieg agromelioracyjny uprawowy o głębokości 0,4 – 0,8 m głęboszem. Głębosz zbudowany jest konstrukcyjnie podobnie jak kultywator, tylko ma znacznie masywne zęby by uprawiać na takiej głębokości. Głębosze w zależności od modelu i producenta składają się z jednego, dwóch, trzech, czterech lub pięciu zębów o różnej głębokości roboczej, wahającej się od 1,5 m do 3 m. Do niektórych modeli można opcjonalnie zamontować wały strunowe lub kule drenarskie.
Zabieg głęboszowania wykonuje się w celu spulchnienia nadmiernie ugniecionych głębszych warstw będących poza zasięgiem tradycyjnych narzędzi uprawowych. Zabieg zaleca się wykonywać na glebach ciężkich, znacznie rzadziej na glebach lekkich. Jednak przed zabiegiem głęboszowania warto sprawdzić profil gleby na polu, bo taki zabieg może przynieść dużo więcej szkód niż pozytywnych czynników. Aby sprawdzić profil gleby, wystarczy wykopać na polu kilka dołków w różnych miejscach, sprawdzić, jak wygląda poziom orny, poziom podorny, jaka jest struktura profilu glebowego. Jeśli gleba ma niezłą strukturę warstwy ornej, a poniżej występuje wiele pionowych kanalików po korzeniach czy faunie glebowej, co często zdarza się na przykład na dobrych glebach lessowych, to wtedy nie należy wykonywać zabiegu głęboszowania, bo przyniesie sporo szkód.
Głęboszowanie ubitego pola po zbiorze buraków cukrowych
Głęboszowanie stosowane jest wszędzie tam, gdzie warstwa gleby w profilu glebowym ogranicza ruch wody i rozwój systemu korzeniowego. Zabieg ten przynosi następujące korzyści: zwiększa infiltrację, poprawia podsiąkanie, poprawia retencyjność gleby, zapewnia lepszy rozwój korzeni oraz wpływa na wzrost plonów. Najlepiej jest stosować głęboszowanie pod buraki lub inne głęboko ukorzeniające się rośliny, bo widocznie zwiększa ono zarówno udział porów dużych, przez które woda grawitacyjna spływa do głębszych warstw, jak i mniejszych, w których zatrzymuje się woda dostępna dla korzeni. Dzięki ułatwieniu roślinom dostępu do składników pokarmowych głęboszowanie zapewnia ich lepszy rozwój.
Zabieg ten przynosi pozytywne efekty w postaci większych plonów tylko tam, gdzie występowało nadmierne zagęszczenie gleby. Głęboszować należy także silnie ubite pasy pola w uprawach, w których stosowano ścieżki przejazdowe. W latach obfitujących w opady głęboszowanie w uprawie buraka cukrowego nie przyniesie dużych korzyści lub w ogóle, ponieważ rośliny mają wystarczającą ilość wody w warstwie ornej, dlatego warto pamiętać o tym. Warto nadmienić, że ochrona środowiska gleby nie dotyczy tylko usuwania szkodliwych pestycydów, ale również usuwania zniszczonej struktury gleby poprzez głęboszowanie. Dlatego jest to zabieg, który sprzyja ochronie środowiska, a utrzymanie wysokiej sprawności gleby pozbawionej chorób i jednoczesne dbanie o środowisko powinno być celem każdego rolnika, gdyż jest to niezbędnym warunkiem uzyskania wysokich plonów o dobrej jakości.
Jak prawidłowo wykonać zabieg głęboszowania by przyniosło jak najwięcej korzyści?
Należy je wykonywać co 4-5 lat w okresie po zbiorze plonu, najlepiej w warunkach małej wilgotności powietrza co zapewnia spękanie twardej warstwy gleby. Wskaźnikiem jakości zabiegu jest wielkość stałego spulchnienia górnej warstwy gleby – nie powinna ona być mniejsza od głębokości uprawy przedsiewnej. Warto również zwrócić uwagę na odpowiednie parametry tego zabiegu, które głównie zależą od głębokości oraz rozstawu zębów. Podziałka szczelin powinna być tak dobrana, by warstwy spulchnione nakładały się na siebie pod powierzchnią gleby na wymaganej głębokości. W warunkach optymalnych zarówno rozstaw poprzeczny, jak i podłużny powinny wynosić 0,5 m, a zalecana prędkość głęboszowania – 6-8 km/h.
Odpowiadając na pytanie tematu tego artykułu zabieg głęboszowania przynosi bardzo wiele korzyści, jeśli jest zrobiony na odpowiedniej glebie oraz w odpowiedni sposób, co więcej przyczynia się do ochrony środowiska, dlatego warto go stosować.
mgr. inż Michał Ośko